TDP Genel Başkanı Zeki Çeler, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in 16 yıl aradan sonra Kıbrıs’a gerçekleştirdiği ziyaretin sıradan bir nezaket ya da veda ziyareti olarak değerlendirilemeyeceğini söyledi. Çeler, Güney Kıbrıs yönetiminin özellikle mülkiyet meselesini siyasi bir silah olarak kullandığını savunurken, DP ve YDP’nin Guterres’in ziyareti konusundaki tavır değişikliğinin Türkiye’den aldıkları bir uyarıyla bağlantılı olduğu iddiasında bulundu. Seçim sistemi ve ittifak tartışmalarına da değinen Çeler, yerel seçimlerde CTP’ye birçok belediyede destek vermeye hazır olduklarını, Lefkoşa Türk Belediyesi konusunda ise karar sırasının CTP’de olduğunu söyledi.
Toplumcu Demokrasi Partisi Genel Başkanı Zeki Çeler, “Güne Dair” programında BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in Kıbrıs ziyaretini, Kıbrıs sorunundaki gelişmeleri ve yaklaşan seçimlere ilişkin tartışmaları değerlendirdi.
Guterres’in gelişinden dolayı “temkinli bir heyecan” duyduğunu söyleyen Çeler, Crans-Montana sürecinde yaşanan hayal kırıklığını hatırlatarak aşırı beklenti yaratılmaması gerektiğini belirtti.
Çeler, “16 yıl aradan sonra BM Genel Sekreteri’nin adaya gelmesi ve görev süresi dolmadan bu ziyareti gerçekleştirmesi normal bir nezaket ya da veda ziyareti değildir. Giderken Kıbrıs konusunda önemli bir adım atma eğiliminde olduğunu hissettiriyor” dedi.
Ziyaretin yalnızca Kıbrıs müzakereleriyle sınırlı değerlendirilmemesi gerektiğini savunan Çeler; Orta Doğu’daki gelişmeler, enerji kaynakları, NATO zirvesi ve Türkiye üzerinden geçebilecek olası enerji hatlarının daha büyük bir bölgesel denkleme işaret ettiğini söyledi.
Çeler, doğal kaynakların çatışma yerine barışın aracı hâline getirilmesi gerektiğini belirterek, Kıbrıslı Türklerin bu süreçte ne ölçüde özne ve aktör olacağının belirleyici olduğunu vurguladı.
“Güney Mülkiyet Meselesini Silah Olarak Kullanıyor”
Güney Kıbrıs yönetiminin süreçteki tavrını sert sözlerle eleştiren Çeler, özellikle mülkiyet meselesi üzerinden atılan adımların Kıbrıslı Türklerde çözüm karşıtı bir algı yaratmayı hedeflediğini savundu.
Bir Kıbrıslı Türkün eşdeğer mal üzerinden yargı süreciyle karşı karşıya bırakılmasını örnek gösteren Çeler, bu tür adımların “Sizinle anlaşamayacağız” mesajı taşıdığını söyledi.
Çeler, Güney Kıbrıs liderliğinin bu yolla Kıbrıs Türk toplumunda “Bunlar bizi zaten istemiyor” düşüncesini güçlendirdiğini ve olası olumlu gelişmelerin önünü kesmeye çalıştığını ileri sürdü.
Güney Kıbrıs lideri Nikos Hristodulidis’in içeride yaşadığı siyasi zayıflık nedeniyle daha milliyetçi çevrelere yaklaştığını savunan Çeler, “Koltuk sevdası adanın kuzeyinde de güneyinde de aynıdır” ifadelerini kullandı.
“DP Ve YDP Telefon Aldı”
DP’nin Guterres’in ziyaretini selamlaması ve YDP’nin planladığı eylemi ertelemesini de değerlendiren Çeler, iki hükümet ortağının Türkiye’den gelen bir uyarı sonrasında tavır değiştirdiğini düşündüğünü söyledi.
Çeler, DP ve YDP’nin geçmişte de Ankara temaslarının ardından siyasi tutumlarını değiştirdiğini öne sürerek, “Bana göre bir telefon aldılar. ‘Nedir yaptığınız, böyle bir eyleme gerek yok, bu süreç bizim de bilgimizdedir’ denildi” ifadelerini kullandı.
Bu tavır değişikliğinin Türkiye’nin de Guterres’in ziyareti ve yürütülen diplomatik süreç konusunda olumlu bir çerçeveye sahip olduğunu gösterdiğini savunan Çeler, Türkiye’nin resmi pozisyonunu korurken diplomasi ve BM parametrelerine de alan açtığını söyledi.
“Karma Oy Yasaklanmamalı, Partiler Mührü Kazanmalı”
Seçim sistemi tartışmalarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Çeler, ittifak modeline karşı olmadıklarını ancak sistemin doğru biçimde kurgulanması gerektiğini belirtti.
Seçim barajının Avrupa Birliği standartlarına yaklaştırılmasını ve Meclis’te daha fazla siyasi görüşün temsil edilmesini savunduklarını söyleyen Çeler, karma oyun kaldırılmasına ise karşı çıktı.
Çeler, “İnsanları yasayla yönlendirmek yerine siyasi partilerin görevi seçmenin mührünü kazanmaktır. İdeolojimizle, yaptıklarımızla ve yapacaklarımızla seçmeni ikna etmeliyiz” dedi.
TDP’nin yaptığı araştırmalarda, karma oyun kaldırılması hâlinde bazı seçmenlerin sandığa gitmemeyi tercih edeceğinin görüldüğünü aktaran Çeler, bunun demokratik katılım açısından ciddi bir risk olduğunu söyledi.
Çeler ayrıca karma oyun kaldırılması yönündeki girişimin, UBP Genel Başkanı Ünal Üstel’in parti içi tercih oylarına ilişkin kaygılarıyla bağlantılı olduğunu iddia etti.
“Hükümet seçim sistemini kaybetme korkusuyla tartışıyor”
“Kimsenin gerçekleri yazmaya cesareti yok”
İçeriği Görüntüle
UBP, DP ve YDP hükümetinin seçim sistemi, ittifak ve baraj konularını gündeme taşımasının temelinde iktidarı kaybetme endişesi bulunduğunu savunan Çeler, yaptırdıkları son anketlerde mevcut hükümet modelinin yeniden kurulma ihtimalinin görünmediğini söyledi.
Çeler, “İttifak, baraj ve karma oy tartışmalarının tamamı bir endişeyi gösteriyor. Yapılan son anketlere göre bugünkü hükümet ortaklığının aynı şekilde devam etme ihtimali yok” dedi.
UBP’nin, cumhurbaşkanlığı seçimindekine benzer bir CTP-TDP ortaklığının genel seçimde de güç kazanmasından çekindiğini öne süren Çeler, barajın düşürülmesi tartışmasının ise sağ partilerin Meclis’e taşınarak yeni bir hükümet modeli kurulması hesabıyla bağlantılı olabileceğini savundu.
“Genel seçim sonrasında CTP-TDP ortaklığı konuşulabilir”
Çeler, genel seçimlerde CTP ile seçim sonrası bir hükümet ortaklığı kurulmasının gündemde olduğunu da açıkladı.
Seçim öncesinde ortak bazı politika ve söylemlerin kamuoyuna duyurulabileceğini belirten Çeler, seçim sonucuna göre CTP-TDP koalisyonunun konuşulabileceğini söyledi.
Haziran ayında yaptırdıkları ankette en güçlü hükümet ihtimali olarak CTP-TDP modelinin öne çıktığını ifade eden Çeler, nihai kararın sandık sonucu ve partilerin yetkili organları tarafından verileceğini kaydetti.
“LTB Konusunda Top CTP’de”
Yerel seçimlerde CTP ile yürüttükleri görüşmelere de değinen Çeler, TDP’nin CTP’nin elinde bulunan belediyelerde adaylara destek vermeye hazır olduğunu söyledi.
Çeler, görüşmelerde “7+1” olarak adlandırılan bir model önerdiklerini belirterek, CTP’nin elinde bulunan yedi belediyede TDP’nin CTP adaylarını; TDP’nin yönetimindeki Lefkoşa Türk Belediyesi’nde ise CTP’nin Mehmet Harmancı’yı desteklemesini istediklerini anlattı.
Partilerin belediye meclisi seçimlerine kendi listeleriyle katılabileceğini ifade eden Çeler, belediye başkanlığı düzeyinde ortaklaşmanın mümkün olduğunu kaydetti.
TDP’nin yaklaşık 16 belediyede CTP adaylarına destek verme eğiliminde olduğunu söyleyen Çeler, buna karşılık yalnızca Lefkoşa Türk Belediyesi’nde destek beklediklerini vurguladı.
Çeler, “Biz üzerimize düşen fedakârlığı yaptık. CTP’nin göstereceği adayları desteklemeye hazır olduğumuzu söyledik. Bizim tek beklentimiz Lefkoşa Türk Belediyesi’nde Mehmet Harmancı’ya destek verilmesidir. Henüz karar vermediler. Şu anda top CTP’dedir” dedi.
